Paradontoza i zapalenie dziąseł
Choroby dziąseł oraz przyzębia stanowią drugie po próchnicy zagrożenie utraty zębów. Zapalenie dziąseł, (łac. gingivitis), jeśli nie jest leczone przechodzi w bardziej poważną chorobę: zapalenie przyzębia (łac. periodontitis), znane potocznie jako paradontoza.
Zapalenie dziąseł
Objawy zapalenia dziąseł
Objawy zapalenia dziąseł mogą być następujące:
- Dziąsła są:
- zaczerwienione lub fioletowe
- spuchnięte
- wrażliwe lub bolesne w dotyku
- Dziąsła krwawią po szczotkowaniu lub nitkowaniu zębów, lub podczas gryzienia twardych pokarmów
- Występuje nieustający nieświeży oddech
Żadnego z powyższych symptomów nie należy bagatelizować. Są one w większości bezbolesne, a mogą on być oznaką zapalenia dziąseł. W przypadku podejrzenia zapalenia dziąseł, należy natychmiast zgłosić się do stomatologa na badanie.
Przyczyny zapalenia dziąseł
Najczęstszą przyczyną zapalenia dziąseł jest niewystarczająca higiena jamy ustnej. Prowadzi ona do powstawania osadu nazębnego, którego nawet niewielkie ilości, zawierają bakterie wytwarzające toksyny. Te z kolei powodują stan zapalny dziąseł. Mimo, iż problemy z higieną to najczęstsza przyczyna zapalenia dziąseł, istnieją też inne powody, takie jak:
- Palenie
- Nadużywanie alkoholu
- Alergia
- Niedobór witaminy C
- Efekty uboczne leków
- Zmiany hormonalne
- Powikłania po przebytej białaczce
Zapobieganie oraz leczenie zapalenia dziąseł
Jeśli lekarz dentysta zdiagnozuje u Państwa zapalenie dziąseł, nie należy panikować. Ten wczesny etap choroby dziąseł nie wiąże się jeszcze z utratą tkanki kostnej. Chorobę można w pełni odwrócić bez długoterminowych konsekwencji, należy jednak podjąć leczenie tak szybko jak to możliwe. Główny sposób na wyleczenie zapalenia dziąseł to dobra higiena jamy ustnej. Jest to również sposób na zapobieganie zapalenia dziąseł, w pierwszej kolejności. Zęby należy myć po absolutnie każdym posiłku. Należy też to robić w prawidłowy sposób, który to opisujemy szczegółowo w naszym artykule o higienie. W skrócie, zęby należy nitkować, płukać i dopiero na końcu szczotkować. Naukowcy udowodnili, że szczoteczki elektryczne są skuteczniejsze w walce z chorobami dziąseł niż szczoteczki manualne. Udowodniono również, że pomocne są płukanki do ust. Jednak nawet przy skrupulatnym czyszczeniu zębów, nadal może odkładać się na nich osad w miejscach gdzie nie dociera szczoteczka do zębów. Dlatego powinno się również co kilka miesięcy udać się do dentysty na Skaling oraz Piaskowanie. Dentysta może również zalecić stosowanie specjalnego przeciwzapalnego płynu do płukania jamy ustnej.
Skutki nieleczenia zapalenia dziąseł: Paradontoza
Nie każde zapalenie dziąseł prowadzi do paradontozy, a choroba dziąseł u niektórych pacjentów nigdy się nie zaostrza. Warto jednak mieć na uwadze, że każda paradontoza poprzedzona jest zapaleniem dziąseł. Dlatego nawet najłagodniejsze symptomy potencjalnego zapalenia dziąseł nie powinny być bagatelizowane lub ignorowane.
Paradontoza
Paradontoza jest to inaczej choroba przyzębia, czyli wszystkich tkanek wokół zębów, takich jak: dziąsła, więzadła między zębami a kością, jak też i sama kość zębodołu. Jest to choroba nieuleczalna, ale poprzez jej leczenie można w dużym stopniu opóźnić jej skutki. Na początku tej choroby dziąsła odsuwają się od zębów tworząc patologiczne kieszenie dziąsłowe. Później stopniowo zanika tkanka kostna wokół korzeni zębów, a zęby stają się coraz bardziej rozchwiane i w końcu wypadają. Paradontoza jest uważana za jedną z głównych przyczyn utraty zębów u osób dorosłych.
Objawy oraz skutki paradontozy
Objawy paradontozy są następujące:
- Tak samo jak w przypadku zapalenia dziąseł: krwawienie z dziąseł podczas szczotkowania lub nitkowania zębów, lub gryzienia twardych pokarmów
- Powtarzający się obrzęk dziąseł
- Nieświeży oddech
- Uporczywy metaliczny posmak
- Cofanie się dziąseł, powodujące pozorne wydłużenie zębów
- Głębokie kieszonki dziąsłowe
- Ruszające się zęby
- Samoistne wypadanie zębów
Paradontoza oraz związany z nią zanik tkanki kostnej są w dużej mierze bezbolesne. Można więc błędnie zakładać, że krwawienie po czyszczeniu zębów jest nieistotne. W celu zbadania, czy cierpią Państwo na paradontozę należy udać się do dentysty, który dokona szczegółowego badania klinicznego oraz radiologicznego. Badanie polega zarówno na badaniu tkanek miękkich wokół zębów, jak również i na dokładnej analizie prześwietlenia szczęki i żuchwy w poszukiwaniu oznak utraty kości wokół korzeni zębów.
Przebieg paradontozy
To patogenne baterie inicjują paradontozę, ale postępuje ona poprzez reakcję układu odpornościowego organizmu. Płytka nazębna wraz z bakteriami patogennymi gromadzi się na zębach w pobliżu dziąseł i pod nimi. Układu odpornościowy pacjenta próbuje niszczyć drobnoustroje, uszkadzając przy tym więzadła między korzeniami zębów, a kością zębodołu. W efekcie dziąsła odsuwają się od zębów i tworzą się między nimi puste przestrzenie, nazywane patologicznymi kieszonkami dziąsłowymi. Zbierają się tam resztki pożywienia, co stanowi idealne warunki do rozwoju jeszcze większej ilości bakterii. Dalsza, reakcja układu odpornościowego wywołuje proces stopniowego niszczenia tkanek kostnych wokół korzeni zębów. To powoduje, że zęby stają się luźne i z czasem wypadają.
Przyczyny paradontozy
- Niewystarczająca higiena jamy ustnej
- Nieleczone zapalenie dziąseł
- Palenie
- Nadużywanie alkoholu
- Cukrzyca
- Genetyczne predyspozycje
- Zła dieta
Sposoby leczenia paradontozy
Leczenie głównie polega na dobrej higienie jamy ustnej i regularnym profesjonalnym czyszczeniu zębów. Zęby należy myć po absolutnie każdym posiłku. Należy też to robić w prawidłowy sposób, który to opisujemy szczegółowo w naszym artykule o higienie. W skrócie, zęby należy nitkować, płukać i dopiero na końcu szczotkować. Naukowcy udowodnili, że szczoteczki elektryczne są skuteczniejsze w walce z chorobami dziąseł niż szczoteczki manualne. Udowodniono również, że pomocne są płukanki do ust. Jednak nawet przy skrupulatnym czyszczeniu zębów, nadal może odkładać się na nich osad w miejscach gdzie nie dociera szczoteczka do zębów. Dlatego powinno się również co kilka miesięcy udać się do dentysty na Skaling oraz Piaskowanie.
W walce z zapaleniem przyzębia konieczne jest również czyszczenie kieszonek dziąsłowych z kamienia i innych osadów. Inny zabieg, który może być pomocny to wygładzanie powierzchni korzeni zębowych (ang. root planing), aby utrudnić dalsze osadzanie się na nich kamienia. Przy okazji tego zabiegu wykonuje się też czasem zabieg pod nazwą Kiretaż, podczas którego usuwa się złogi martwej tkanki ozębnej. Zabiegi te wykonuje się przy znieczuleniu miejscowym. W niektórych przypadkach lekarz stomatolog może przypisać leki.
Mimo, iż paradontoza jest chorobą nieodwracalną, to nie należy rezygnować z podejmowania jej leczenia. Dzięki leczeniu, ostateczny rezultat paradontozy, czyli rozchwianie i wypadanie zębów, zostaje znacznie opóźnione w czasie.
Podsumowanie
W przypadku podejrzenia zapalenia dziąseł zapraszamy na badanie aby rozwiać wątpliwości. Jeśli zaistnieje konieczność leczenia podejmiemy odpowiednie kroki, aby dziąsła wyleczyć.
W przypadku paradontozy zapraszamy na regularne czyszczenie, aby spowolnić przebieg choroby.
Czy martwią się Państwo o swoje dziąsła? Zapraszamy na badanie już dziś!
